Nowoczesne systemy oświetleniowe dla placówek oświatowych – bezpieczeństwo, oszczędność, niezawodność
Kompleksowe podejście do projektowania i dostaw opraw oświetlenia, które minimalizuje koszty eksploatacji i zapewnia ciągłość pracy systemu
Wraz z wejściem w życie normy PN-EN 12464-1:2022-01 „Światło i oświetlenie – Oświetlenie miejsc pracy – Część 1: Miejsca pracy we wnętrzach” w placówkach edukacyjnych pojawiły się nowe wymagania, które bezpośrednio wpływają na projektowanie systemów oświetleniowych. Jednym z kluczowych zapisów jest obowiązek stosowania układów regulacji natężenia oświetlenia w salach lekcyjnych o różnym przeznaczeniu. Choć współczesna technologia umożliwia spełnienie tego warunku, w praktyce wyzwaniem okazują się koszty oraz dodatkowe prace instalacyjne związane z prowadzeniem magistrali sterującej. Odpowiedzią na te problemy są innowacyjne rozwiązania, takie jak System Radiowego Zarządzania Oświetleniem Beghelli oraz system automatycznej adaptacji światła AutoDimm, które eliminują potrzebę skomplikowanych instalacji i znacząco redukują koszty wdrożenia. W dalszej części artykułu przedstawimy także konkretne propozycje opraw dedykowanych do poszczególnych pomieszczeń w szkołach i przedszkolach, podkreślając ich rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa, oszczędności energii i niezawodności działania całego systemu.
WYMOGI NORMATYWNE I PRAKTYCZNE WYZWANIA
Norma PN-EN 12464-1:2022-01 wprowadza istotne zmiany w projektowaniu oświetlenia dla obiektów edukacyjnych. Jej głównym celem jest nie tylko zapewnienie odpowiednich warunków widzenia, lecz także stworzenie środowiska sprzyjającego koncentracji, komfortowi i bezpieczeństwu uczniów oraz nauczycieli. Jednym z nowych zapisów jest wymóg stosowania systemów regulacji natężenia światła w salach dydaktycznych o różnym przeznaczeniu. W praktyce oznacza to konieczność dostosowania poziomu oświetlenia do wykonywanych aktywności – od pracy przy tablicy, przez zajęcia komputerowe, aż po ćwiczenia praktyczne.
Tradycyjne systemy regulacji natężenia często wymagają dodatkowych przewodów sterujących, co generuje koszty i komplikacje podczas modernizacji istniejących obiektów. W szkołach i przedszkolach, gdzie inwestycje budżetowe są skrupulatnie analizowane, takie rozwiązania mogą stanowić barierę dla wdrożenia nowoczesnych technologii.
NOWOCZESNE SYSTEMY ZARZĄDZANIA OŚWIETLENIEM
SYSTEM RADIOWEGO ZARZĄDZANIA OŚWIETLENIEM
W odpowiedzi na te wyzwania powstały rozwiązania, które umożliwiają spełnienie wymogów normy bez nadmiernych kosztów i skomplikowanych prac instalacyjnych. System Radiowego Zarządzania Oświetleniem Beghelli pozwala na zdalną komunikację między oprawami, eliminując konieczność prowadzenia dodatkowej magistrali sterującej. Dzięki temu modernizacja istniejących budynków edukacyjnych staje się szybka, bezpieczna i mniej kosztowna.
FUNKCJONALNOŚĆ SYSTEMU
Radiowy system Beghelli umożliwia pełną kontrolę nad oświetleniem podstawowym i awaryjnym z dowolnego miejsca na świecie. Dzięki modułowi GSM zintegrowanemu z Jednostką Centralną możliwe jest zarządzanie, monitorowanie, sterowanie, a nawet zdalny serwis opraw.
KORZYSTAJĄC Z SYSTEMU RADIOWEGO ZARZĄDZANIA OŚWIETLENIEM NIE MA KONIECZNOŚCI MODYFIKACJI INSTALACJI ELEKTRYCZNEJ. WYSTARCZY WYPOSAŻYĆ OPRAWY OŚWIETLENIOWE W MODUŁY KOMUNIKACYJNE, A NAŚCIENNY ŁĄCZNIK OŚWIETLENIA W DEDYKOWANY NADAJNIK RADIOWY 20104.
MODUŁ KOMUNIKACJI RADIOWEJ
Moduł podłączony do statecznika Smart Driver (SD) odpowiada za odbiór i przesyłanie informacji między oprawami a Jednostką Centralną. Umożliwia m.in.:
• odbieranie, przekazywanie i wykonywanie poleceń radiowych,
• dostęp do funkcji diagnostycznych,
• ustawianie trybów pracy (stała jasność, automatyczna regulacja strumienia, scenariusze świetlne – włączanie, wyłączanie, ściemnianie),
• podział opraw na do 256 grup i zarządzanie scenariuszami świetlnymi,
• pomiar mocy chwilowej, energii i czasu pracy każdej oprawy,
• zarządzanie oświetleniem awaryjnym w systemach Logica FM, SD i LGFM.
SIEĆ TYPU MESH
Komunikacja wykorzystuje protokół Zigbee (IEEE 802.15.4) i transmisję SFH-DSSS w paśmie 2,4–2,863 GHz na 16 dynamicznie zmienianych kanałach.
Każda oprawa z modułem radiowym działa jako router „mesh”: odbiera, wzmacnia i przesyła sygnał dalej. Dzięki temu:
• zasięg systemu jest znacznie większy niż zasięg pojedynczej centrali,
• sieć jest stabilna i niezawodna (awarię jednej oprawy przejmuje sąsiednia),
• użytkownik łączy się z siecią jak z jednym urządzeniem.
JEDNOSTKA CENTRALNA
• Obsługuje do 992 urządzeń.
• Pozwala zarządzać pojedynczą oprawą, grupą lub wszystkimi jednocześnie.
• Umożliwia tworzenie i uruchamianie do 40 scen świetlnych (sterowanych z zegara astronomicznego lub kalendarza).
• Zapisuje wyniki testów funkcjonalnych i autonomicznych, które można archiwizować i drukować.
• Wyposażona jest w abonamentową kartę SIM Beghelli, co umożliwia zdalną konfigurację i serwis bez wizyty technika.
• Daje możliwość identyfikacji opraw, zmiany trybów pracy, konfiguracji wejść bezpotencjałowych czy ustawień testów.
OPROGRAMOWANIE SD MANAGER
Aplikacja SD Manager centralizuje wszystkie funkcje systemu na komputerze PC. Umożliwia:
• konfigurację nowego lub istniejącego systemu,
• tworzenie grup i scenariuszy oświetleniowych,
• testowanie systemów awaryjnych,
• wizualizację obiektu dzięki wczytaniu rzutów CAD (dwg).
Program prezentuje aktualne informacje o każdej oprawie: typ, moc znamionowa, pobór mocy, czas pracy, zużyta energia, wygenerowane oszczędności i lokalizacja.
AUTOMATYCZNA REGULACJA STRUMIENIA
Uzupełnieniem powyższego bezprzewodowego rozwiązania jest system AutoDimm, który automatycznie dostosowuje natężenie światła do warunków w pomieszczeniu – m.in. ilości światła dziennego czy aktywności użytkowników. Oznacza to realne oszczędności energii, wydłużoną żywotność źródeł światła oraz większy komfort pracy uczniów i nauczycieli.
System AutoDimm to nowoczesne rozwiązanie, które umożliwia płynną regulację strumienia świetlnego opraw w taki sposób, aby utrzymać wymagany poziom natężenia oświetlenia na płaszczyźnie pracy. Działa on niezależnie od dobowych zmian ilości światła naturalnego, które przedostaje się do pomieszczenia przez okna lub świetliki.
ZASADA DZIAŁANIA
Na system automatycznej regulacji składają się:
• oprawa oświetleniowa wyposażona w inteligentny zasilacz Beghelli Smart Driver, który pozwala na płynną zmianę strumienia świetlnego,
• fotosensor zainstalowany w obudowie oprawy, analizujący światło odbite od podłogi oraz oświetlonych obiektów.
|
Zaraz po podłączeniu do zasilania, uruchamiana jest procedura kalibracji układu regulacyjnego. System mierzy światło odbite i na tej podstawie dostosowuje strumień świetlny. W momencie wzrostu ilości światła naturalnego następuje automatyczna redukcja światła emitowanego przez oprawę, a gdy światła naturalnego ubywa – strumień oprawy zostaje zwiększony. Dzięki temu poziom oświetlenia zawsze pozostaje stabilny i nigdy nie spada poniżej wartości wymaganych normą.
Cały proces, od pierwszej kalibracji po późniejsze regulacje, przebiega automatycznie i nie wymaga ingerencji człowieka. Układ kalibracyjny pracuje równolegle z układem regulacyjnym i potrafi samodzielnie przeprogramować ustawienia w przypadku wykrycia anomalii, np. gdy przeszkoda zasłoni okno i ograniczy dopływ światła dziennego.
|
W ZALEŻNOŚCI OD ODLEGŁOŚCI OD OKNA, OPRAWY OŚWIETLENIOWE EMITUJĄ RÓŻNY STRUMIEŃ ŚWIETLNY, ZAPEWNIAJĄC - NIE MNIEJSZE
NIŻ WYMAGANE - NATĘŻENIE OŚWIETLENIA NA POZIOMIE ŁAWEK, JEDNOCZEŚNIE GENERUJĄC OSZCZĘDNOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ.
EFEKTYWNOŚĆ I OSZCZĘDNOŚCI
System AutoDimm pozwala uzyskać znaczne oszczędności energii – nawet do 30% w przypadku pracy wyłącznie z czujnikiem AutoDimm, a przy aktywacji trybów Natural i Dynamic Light oszczędności mogą sięgać nawet 70% w porównaniu z tradycyjnymi rozwiązaniami oświetleniowymi. Co istotne, oszczędności pojawiają się nawet przy niewielkim dopływie światła dziennego, ponieważ każda oprawa reguluje się niezależnie od pozostałych.
ZGODNOŚĆ Z NORMAMI
System AutoDimm zapewnia precyzyjne oświetlenie zgodne z normą PN-EN 12464-1:2022-01 „Światło i oświetlenie – Oświetlenie miejsc pracy – Część 1: Miejsca pracy we wnętrzach”, gwarantując odpowiednie natężenie oświetlenia i jego równomierność przy jednoczesnym ograniczeniu poboru energii.
Urządzenia Beghelli spełniają także wymagania Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/53/UE dotyczącej urządzeń radiowych, co zostało potwierdzone certyfikatem wydanym przez akredytowane laboratorium IMQ w Mediolanie (IT).
OŚWIETLENIE DOPASOWANE DO RÓZNYCH POMIESZCZEŃ
W placówkach oświatowych występuje wiele typów pomieszczeń, które wymagają odmiennego podejścia do projektowania oświetlenia. Sale lekcyjne potrzebują równomiernego i regulowanego światła sprzyjającego koncentracji. W salach komputerowych istotne jest ograniczenie olśnienia i kontrola kontrastu. Korytarze i klatki schodowe wymagają przede wszystkim bezpieczeństwa i sprawnego działania oświetlenia awaryjnego. Natomiast sale gimnastyczne i hale sportowe muszą być oświetlone oprawami o wysokiej odporności mechanicznej i stabilnych parametrach świetlnych.
NASZE REALIZACJE
W ciągu ostatnich 6-ciu lat dostarczyliśmy oświetlenie do 277 szkół za wartość prawie 200 mln PLN.